HEADER

Esthetische anatomie

Preparaat van Ruysch
Ruysch Preparaat

In 1717 reisde de Russische tsaar Peter de Grote door Nederland. Hij bezocht daar onder andere de anatomische verzameling van Frederik Ruysch. Peter was zo onder de indruk van de preparaten van Ruysch dat hij de hele verzameling kocht en liet verschepen naar Sint Petersburg. De preparaten kwamen terecht in de Kunstkamera, waar ze nog altijd te bekijken zijn. Wie dat doet, zal zien dat ze opvallen door hun hoge kwaliteit. Ruysch had een geheim recept om de kleur van de preparaten te behouden, zodat ze er levensecht uit zouden zien.

Maar wat ook opvalt is de, in onze ogen, lugubere stijl van prepareren. Een bekend voorbeeld is een kinderarmpje met een kanten mouwtje waarvan de vingertjes twee oogleden vasthouden. Ook vaak afgebeeld is een diorama van embryoskeletten.

Voor ons lijken deze preparaten niet erg wetenschappelijk. Maar dat betekent, zoals je inmiddels weet, niet dat ze niet 'wetenschappelijk' zijn!

Ruysch was niet de enige anatoom in de achttiende eeuw die dit soort preparaten maakte. Bernard Siegfried Albinus en Sebald Justinus Brugmans hebben bijvoorbeeld ook kinderarmpjes met kanten mouwtjes op sterk water gezet. Ook het versieren met kralen van geprepareerde embryo's was in die tijd vrij gangbaar.

Preparaat van Ruysch
Astrolabe

Tegenwoordig is er eveneens een anatoom die doet denken aan Ruysch: Gunther von Hagens. Veel van Von Hagens' preparaten bestaan uit volledige lichamen in levendige posities. Een voorbeeld zijn drie lichamen rond een pokertafel. Bij iedere pokerspeler is een andere onderhuidse structuur zichtbaar: spieren, zenuwen of organen. Deze opstelling, met de naam The Poker Playing Trio, was te zien in de James Bond-film Casino Royale. Nu is ze, samen met andere preparaten, door iedereen te bekijken op de rondreizende tentoonstelling Körperwelten. Von Hagens trekt veel publiek, maar krijgt ook veel kritiek. Hem wordt bijvoorbeeld verweten dat hij geen respect heeft voor de mensen wier lichamen hij prepareert.

Mogelijke vraagstellingen:

Bronnen:

plaatje